Το εργαστήρι της εικαστικού Κατερίνας Αρμενοπούλου στην Εύβοια, σε έναν προορισμό μαγευτικό

Από τον Βαγγέλη Καράλη

Μια ώρα έξω από την Αθήνα, βρίσκεται το εργαστήρι της Κατερίνας Αρμενοπούλου στην Εύβοια. Ένας προορισμός μαγευτικός, αφού η  φύση που αγκαλιάζει το μικρό χωριό της, ξεδιπλώνει τη χειμερινή παλέτα σε όλο της το μεγαλείο. Καθώς διανύουμε ήδη τον Δεκέμβριο και φτάνουμε στα Χριστούγεννα, ακολουθήσαμε τις ανηφοριές του δρόμου να φτάσουμε και στον λόφο που βρίσκεται το εργαστήρι της εικαστικού! Η Κατερίνα μας καλωσόρισε με χαμόγελο, μας ξενάγησε στο χώρο που εργάζεται και μας μίλησε για την ζωή και το έργο της.

• Μετά από τόσα χρόνια στο εξωτερικό κι έπειτα διδάσκοντας σε διάφορες σχολές στην Αθήνα, πώς πήρες την απόφαση να αποσυρθείς στην επαρχία;

Νομίζω πως δεν υπάρχει ιδανικότερο περιβάλλον για να δημιουργήσεις το μεγαλύτερο έργο Τέχνης σου ως γυναίκα… να μεγαλώσεις ένα παιδί! Να μπορεί να βλέπει τις αλλαγές των εποχών, ν’ ακούει τα κελαηδήματα των πουλιών τριγύρω και να γεμίζει καθαρό οξυγόνο την ψυχή του! Το ίδιο κι εγώ φυσικά! Μόνο εδώ μπορώ να βρω ηρεμία και έμπνευση.

• Αγαπάς τη φύση πολύ απ’ ότι καταλαβαίνω, έτσι δεν είναι;

Η φύση είναι κομμάτι της ψυχής μου. Το ν’ αγαπάς τη φύση, για έμενα σημαίνει πως ξέρεις να αγαπάς και την Τέχνη. Ν’ αγαπάς το ωραίο. Το κάλλος δηλαδή! Αυτό, έχει την μοναδική ικανότητα να τα παντρεύει όλα με τη μεγαλύτερη δυνατή αρμονία! Μουσική, ποίηση, φωτογραφία… όλα τα ήδη Τέχνης γίνονται ΕΝΑ, μέσα από την ομορφιά και κατ’ επέκταση την αρμονία! Ζυμώνονται με το τέλειο! Τη δημιουργία Του Θεού.

• Διδάσκεις εκτός από εικαστικά και αγιογραφία σε μικρά παιδιά της περιοχής σου. Γιατί αποφάσισες να ασχοληθείς με τόσο μικρές ηλικίες;

‘Η συνέχεια είναι το κίνητρό μου! Έχω τονίσει πολλές φορές και θα το λέω πάντοτε, πως ο σπόρος του ωραίου πρέπει να πέσει στη γη! Τα παιδιά οφείλουν να γνωρίσουν ότι η Τέχνη εξυμνεί το ωραίο. Αυτή είναι η ουσία της. Και πιο συγκεκριμένα η ζωγραφική είναι ο τρόπος να υπάρχουμε πέρα από τις λέξεις. Χωρίς περιττά λόγια, αλλά με εικόνες. Όμορφες εικόνες. Η αγάπη για την ομορφιά του υλικού και του άυλου κόσμου, θα ήταν αμαρτία να μην φυτευτεί στα αγνά περιβόλια της ζωής. Στις ψυχές των μικρών παιδιών! Στην ελπίδα μας! Τα παιδιά είναι εξάλλου οι μεγαλύτεροι εκφραστές του κάλλους. Οι πιο καθαροί καλλιτέχνες!’.

• Κατά την παραμονή σου στο Βουκουρέστι είχες μια πολύ παραγωγική περίοδο και στη ζωγραφική αλλά και γράφοντας αρκετά άρθρα για την Τέχνη. Τι ήταν αυτό που σε κράτησε μακριά για χρόνια από κάποια νέα έκθεση ή δημοσίευση;

Η απώλεια της μητέρας μου… Έφυγε νέα… Έφυγε αιφνίδια… Χρειάστηκε χρόνος για να συνειδητοποιήσω την αλήθεια και κυρίως για να καταλάβω τι πραγματικά συμβαίνει…

• Τι εννοείς;

Άλλαξε εντελώς ο τρόπος ζωής, αλλά και ο τρόπος σκέψης μου. Σαν υπόσταση, ανθρωπίνως, πάντα έλειπε η μητέρα μου. Ο καλός της λόγος. Το ‘όλα θα πάνε καλά’. Σε γιορτές, σε χαρές και κυρίως όταν αξιώθηκα κι εγώ να γίνω μητέρα… μου έλειπε πολύ! Είχαμε μια ιδιαίτερη σχέση. Ήταν και μαμά και φίλη. Ήταν ο άνθρωπος που ήξερε να σε ακούσει. Δε σε διέκοπτε ποτέ, παρά στο τέλος της συζήτησης έλεγε ένα μεγαλοπρεπές ‘όλα λύνονται με τη συζήτηση και την επικοινωνία’. Αυτή η επικοινωνία λοιπόν έμαθα πως δε σταμάτησε ποτέ. Ούτε μετά το θάνατο της!

• Γι αυτό στράφηκες προς τη αγιογραφία;

Η στροφή μου προς την αγιογραφία με βοήθησε πολύ να κατανοήσω και ν’ αποδεχτώ τον θάνατο. Αναζητούσα ένα στήριγμα. Το βρήκα στον Χριστό! Τον μεγαλύτερο επαναστάτη που πέρασε από τη γη αυτή! Στην ουσία ο θάνατος είναι ένα πέρασμα. Άλλοι το τρέμουν, άλλοι όχι. Όμως η ζωή μας δόθηκε αιώνια. Απλά απαλλασσόμαστε από το σώμα μας που φθείρεται με το πέρασμα του χρόνου. Νιώθω τη μητέρα μου να υπάρχει κυρίως μέσα από την προσευχή και τον εκκλησιασμό. Στις λειτουργιές της Κυριακής είναι πάντα εκεί. Τα μάτια μου βέβαια αδυνατούν να τη δουν… Η ψυχή όμως τα βλέπει όλα…

• Έγραψες κι ένα τραγούδι για τον Κώστα Αρμενόπουλο, τον αδερφό σου, όπως όλοι γνωρίζουμε. Το ‘Για λίγο να σε δω’. Το αφιερώσατε στη μητέρα σας. Γράφεις και ποίηση. Τι σε ωθεί να εκφράζεσαι γενικότερα μέσω του γραπτού λόγου;

Ότι με ‘ξεχειλίζει’ πρέπει πάση θυσία να το εξωτερικεύω! Δεν γίνεται αλλιώς. Είναι κάτι σα μονόδρομος! Μια ανάγκη! Πολλές φορές είναι μια διαδικασία επώδυνη που οφείλεις να υποστείς, ώστε να δημιουργήσεις κάτι που θα σε βοηθήσει να σηκώσεις το ‘βάρος’ που κουβαλάς. Είτε στη ζωγραφική είτε στη μουσική. Σε κάθε είδος Τέχνης. Ο αδερφός μου βρήκε διέξοδο στη μουσική. Όταν αυτό το ‘κάτι’ το δει ή το ακούσει κάποιος, πρέπει να καταφέρει να ‘μιλήσει’ στην ψυχή του. Ενδεχομένως στον καθένα να ψιθυρίσει κάτι διαφορετικό, αλλά σημασία έχει πως περνάει ένα νόημα! Κινητήρια δύναμη ωστόσο, στάθηκαν τα παιδικά μου χρόνια, διότι ξεχείλιζαν από συναισθήματα αγάπης, χαράς, ασφάλειας… Ως έφηβος άρχισα να γράφω ποίηση… είχα κάποιες διακρίσεις σε διαγωνισμούς, με αποκορύφωση πολλές συλλογές που γέμισαν τα συρτάρια μου, μετά το θάνατο της μητέρας μου. Όλα αυτά ανέκδοτα.

• Τι σημαίνει για εσένα Τέχνη;

Σημαίνει χαρά. Ανάγκη ολοκλήρωσης. Η εικαστική δημιουργία γενικότερα δεν πρέπει να είναι κάτι το απρόσιτο. Αντιθέτως. Όλοι μας έχουμε ταλέντα. Ο καθένας όμως σε κάτι διαφορετικό, και οφείλουμε να τα καλλιεργούμε. Να τα εξελίσσουμε και να τα διδάσκουμε και σε άλλους, εφόσον οι συνθήκες το επιτρέπουν. Η Τέχνη όπως συνηθίζω να λέω και στους μαθητές μου, δεν είναι κάτι που μπορεί να αναλυθεί μόνο με τη λογική. Είναι κάτι που πρέπει να βιωθεί με τις αισθήσεις.

• Ποιο είναι το μήνυμά σου προς τη νέα γενιά;

Να χτίζουμε γέφυρες! Από τη γη ως τον Ουρανό! Με αγάπη ο ένας για τον άλλο και με κατανόηση. Βαθιά κατανόηση… Όπως οι Άγιοι μας, έτσι κι εμείς, να βαδίζουμε προς τον ανήφορο με σταθερό βήμα και με υπομονή.

• Θα ήθελα να κλείσουμε με ένα σχόλιο σου για το πώς βλέπεις τα πράγματα σήμερα;

Κρατιέμαι πάντα από την ελπίδα. Γι’ αυτό θ’ απαντήσω πως τα βλέπω αισιόδοξα, όσο κι αν είναι αντικειμενικά δυσοίωνα. Συμβαίνουν για κάποιο λόγο. Η κοινωνία μας δοκιμάζεται, διότι εμείς ευθυνόμαστε γι’ αυτό το τέλμα στο όποιο φτάσαμε. Ανασφάλεια, εγκληματικότητα, έλλειψη δικαιοσύνης… Η ανοχή κι ο ωχαδερφισμός μας τα επέτρεψε όλα αυτά. Έπρεπε να φτάσουμε όμως εδώ, για να ξανασηκωθούμε δυνατότεροι. Να αγωνιστούμε αληθινά σε ένα μέτωπο μαζί κι όχι χωρισμένοι σε ομάδες, όπως κάνει ο ελληνικός λαός συνήθως. Και να μην ξεχνάμε πως η Ελλάδα έχει ένα σύμμαχο που δε θα την εγκαταλείψει ποτέ. Την Παναγία μας!